Dossier Zelfkennis: Over datgene wat liefde wordt genoemd

Wat is liefde? Enig idee?…
door Tsenne Kikke - maandag 9 maart 2026 22:25

Beste Eclecticus,

Wat is liefde?... En, wat is het verschil tussen liefde en Liefde?... In elk geval: datgene wat mensen 'liefde' noemen, is een iets dat op velerlei manieren kan worden geuit, en veel van die uitingen - hoe abnormaal of beestig ook ook - worden in onze gewesten meer en meer aanvaard, of alleszins getolereerd. Maar wat Ware Liefde precies is, is en blijft onbekend - en, onbekend is nu eenmaal onbemind, nietwaar?

Wat de meeste mensen 'liefde' noemen, is vaak...:

- Emotioneel, zijnde: een reflexief gevoel dat komt en gaat, afhankelijk van de stemming en context - of, van een andere persoon 'die signalen uitzendt'; signalen, waarop men instinctief reageert. Een open decotletée of mooie ogen zijn voor sommige menstypen al meer dan genoeg. :-) Veel relaties zijn oorspronkelijk op pure emotionaliteit en verbeelding gebaseerd...

- Voorwaardelijk: “ik hou van jou als jij...”, “ik voel iets voor jou zolang jij...”

- Bezit-georiënteerd: men houdt van iemand zoals men van een voorwerp houdt; iets dat je “hebt” - en, o wee als iemand anders dat bezit tracht af te nemen!

- Ego-gekleurd: er zit behoefte in, afhankelijkheid, angst voor verlies, jaloezie, verlangen naar bevestiging, waarbij eerlijkheid en openheid meestal ontbreken.

- Projectief: men ziet in de ander wat men wilt zien - vaak wordt die persoon geïdealiseerd om een persoonlijke leegte op te vullen.

Cultureel gevormd: door media, films, literatuur, romantische idealen, en zo meer.

Met andere woorden: deze vormen van 'liefde' zijn cocktails van emoties, verlangens, begeerten, lusten, verwachtingen en conditioneringen. Ze zijn labiel, en dus veranderlijk. Meestal eerder een spiegel van de behoefte(n) dan er van eender welke vorm van liefde spake kan zijn.

Op Wikipedia lezen we, onder andere: "Liefde betekent de diepe genegenheid voor, welgezindheid tot of toewijding voor een ander; soms ook voor een dier, zaak of voorwerp. De betekenissen die er aan gegeven worden zijn sterk cultureel en maatschappelijk geïnspireerd. De context bepaalt ook de betekenis: houden van pindakaas is een andere emotie dan houden van jouw kind."

Er bestaan dus verschillende soorten liefde, waaronder:

1. Liefde voor mensen in het algemeen: naastenliefde, caritas of 'onbaatzuchtige liefde', zijnde: een liefde die schenkt en er niets voor terug verwacht, ook weleens onvoorwaardelijke liefde genoemd. (Heel uitzonderlijk! Want in 99% van alle gevallen is er een onderliggende reden. Zichzelf goed voelen, beijvoorbeeld, is er eentje van.)

2. Liefde tot/van God - of, van mens tot mens met God als tussenpersoon (agape).

3. Onvoorwaardelijke liefde voor alle levende wezens (metta, begrip uit het boeddhisme).

4. Liefde tussen familieleden, de liefde van ouders voor hun kinderen, enzovoorts (storge).

5. Liefde voor vrienden (philia).

6. Liefde voor vreemden, gastvrijheid. (Xenia).

7. Romantische liefde (verliefdheid).

8. Platonische liefde.

9. Seksuele liefde, eros.

10. Liefde voor zichzelf (in overdreven vorm heet dit narcisme).

11. Liefde tot een abstractum (bijvoorbeeld: waarheidsliefde, taalliefde/taalmin).

12. Rituele vormen van liefde; hoofse liefde.

13. Liefde voor een voorwerp (objectum seksualiteit), of een lichaamsdeel buiten de gebruikelijke erogene zones (in extreme mate: fetisjisme).

14. Liefde voor het vaderland (vaderlandsliefde).

15. Bestiale liefde.

16. En zo meer ...

De tekst eindigt met: "Haat wordt ook als een vorm van omgekeerde liefde gezien: een negatieve aantrekking op grond van psychologische projectie van de schaduwzijde van iemand op een ander. Ook wordt haat juist als een extreme uiting van liefde gezien: de liefde tot het één uit zich in haat voor het ander."

Anders gezegd: zelfzuchtige eigenliefde, wat de mens 'liefde' noemt, kan elk moment omslaan in haat, en omgekeerd. Wat een mens vandaag haat, kan hij dus morgen liefhebben, met de nadruk op 'hebben' - meestal in de betekenis van 'bezitten'. Om die reden lopen er bijvoorbeeld op deze aardbol geestesgestoorde mensen rond die hun partner en/of hun kinderen doden, opdat niemand anders hen zal kunnen bezitten...

Tolerantie

Als we het over 'liefde' hebben, heeft het veelal met seks tussn man en vrouw te maken. Maar over de jaren worden mensen verdraagzamer. Sterker zelfs: het is soms buigen of barsten. Vooral als het je eigen kind betreft. Zelfs als dit niet het geval is, is homofilie één van de opgedrongen verdraagzaamheden. In de jaren '50 van vorige eeuw gebeurde het wel eens dat een enkeling uit de kast durfde komen. Ondertussen zijn ze met zovelen, dat zelfs politieke partijen ze nodig hebben om meer stemmen in te winnen. En, moest de Katholieke Kerk homofilie met liefde aanvaarden, dan zouden kerken misschien terug voller lopen en zouden er ook meer priesters zijn, die zich voor 'de job' aanbieden. De vraag is dus: wanneer zal de Kerk zwichten?...

In elk geval komen homo's en aanverwanten regelmatig in het nieuws en verkrijgen meer en meer sympathie. Anderzijds lopen er nog velen van hen rond, die maar niet kunnen snappen waarom ze in bepaalde gemeenschappen, of landen, niet worden aanvaard.

"Homofilie is een natuurlijk verschijnsel, want dieren doen het ook," schreef een ex-kennis, die zich als astroloog uitgeeft en ooit de Gurdjieff leer bestudeerde. Voor mij was het op dat moment een stevige na-denker. Ik bedoel: een na-denken over diens 'innerlijke geaardheid'. Vooral, omdat een astroloog zou moeten weten dat astrologie op de essentie van de mens betrekking heeft en niet op de talrijke persoonlijkheden, noch op de honderdtallen kleine 'ikjes'. En, is het niet één van de vele opdrachten om het dierlijke in onszelf te ontgroeien, teneinde méér 'mens' te worden, beste eclecticus?

Anders gezegd: met een bepaalde geaardheid geboren worden, betekent niet dat men eraan moet toegeven. Eigenlijk zou men het Leven moeten dankbaar zijn: bewust lijden en innerlijke strijd brengen het innerlijk kristallisatieproces op gang. Nog anders uitgelegd: het sekscentrum, dat met Watersof-12 werkt, kan naast een lichaam (baby) ook een ander lichaam in een persoon aanmaken. "Vraag het maar eens aan echte fakirs, monniken en yogi's," zou Gurdjieff zeggen...

Over Onvoorwaardelijke Liefde

Elders staat er op deze website dat Liefde een toestand is van 'Zijn'. De persoon, die deze Liefde daadwerkelijk bezit, kan over zichzelf zeggen: "Ik Ben de Liefde".

Maar de gewone mens is niet één: hij is legio, bestaande uit honderden 'ikjes' en 'sub-ikjes', die allemaal hun eigen wensen, verlangens, lusten, dromen, begeerten, et cetera, hebben. Om die reden wordt eigenliefde verkeerdelijk met 'ware Liefde' verward. Nogmaals: het is een liefde van een mens die wil hebben; een liefhebben in de betekenis van 'bezitten'.

Ware Liefde is dus een toestand van 'Zijn'. De gewone mens, de mens die niet één 'IS', die geen ware Liefde kent, heeft lief. Liefhebben past in onze materialistisch ingestelde maatschappij. Vandaag heeft die mens lief, morgen misschien niet meer, afhankelijk van het aangeboren karakter, responderend op de innerlijke, wispelturige thermostaat. Een thermostaat, die automatisch aan- of afslaat, afhankelijk van de binnenkomende prikkels of 'omgevingstemperatuur' waardoor zijn innerlijke temperatuur stijgt, stilstaat of daalt.

"Het goddelijke doel van de Wet van het Leven is het vervolmaken en verfijnen van de natuur van de mens, totdat het een volledige en volmaakte uitdrukking is van Zichzelf. Dit vereist een constante controle van het individu, een alert zijn, totdat zijn hele natuur een eenheid is in het tot uitdrukking brengen van het ene enkele doel. Op deze manier beantwoordt de mens aan zijn bestemming."

- Uit: 'De Meesters van het Verre Oosten' -

In de rubriek Eclecticus staan er in het artikel 'Commentary on Conscious Love' interessante zaken afgedrukt met betrekking tot 'Ware Liefde'. Lees het bij gelegenheid maar eens...

"Vind mensen, die in zichzelf zowel de motivatie als de aangeboren drijfveer hebben om aan hun Innerlijke Zelf te werken, en we zullen hen gidsen."

- DIMschool vzw, de énige gespecialiseerd in Zelfkennis, zijnde: het kennen van het Zelf -
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

En, voel jij je geroepen om Spiritualia te sponsoren?
Klik dan op deze link. Alvast bedankt!

Overschrijven kan ook via: IBAN: BE22 7795 9845 2547 - BIC: GKCCBEBB

- Indien je zo'n (bak)steentje bijdraagt, ook via een aankoop of een Zoek&Vind abonnement, mogen we jouw naam hieronder publiceren? Laat het ons weten!