ProfielWie ben ikMijn interessesMijn poëzieBerichtenVriendenBeheer

Burnouttherapie onderzoekt ook de specifieke factoren die tot de burn-out hebben bijgdragen

Bij burnout-therapie wordt nagegaan welke factoren hebben bijgedragen aan het ontstaan van een burn-out; bijvoorbeeld: het hebben van zogenaamde 'disfunctionele gedachten' wordt aangepakt.
door Tsenne Kikke - woensdag 13 juni 2012 5:05

Burn-out is een psychologische term voor het gevoel 'opgebrand te zijn', geen energie of motivatie meer vinden voor de bezigheden op het werk. De term burn-out werd begin jaren '70 voor het eerst gebruikt door de Amerikaanse psychotherapeuten Herbert Freudenberger en Christina Maslach. De opvatting van deze laatste is inmiddels dominant geworden.

Burn-out bestaat in haar opvatting uit drie, min of meer samenhangende verschijnselen:

  1. uitputting (een gevoel van extreme vermoeidheid),
  2. cynisme (afstand hebben van het werk, dan wel de mensen met wie men werkt), en
  3. verminderde persoonlijke bekwaamheid (het gevoel dat men minder goed presteert dan in het verleden het geval was, ook wel verminderd werkgerelateerd zelfvertrouwen).

Deze opvatting ligt sinds 2008 onder vuur. Het verminderde gevoel van zelfvertrouwen lijkt geen centraal onderdeel van het burn-out-syndroom te zijn; terwijl een aantal wetenschappers burn-out als een vorm van depressie, dan wel gewone, zij het extreme, vermoeidheid ziet - en dus niet als een opzichzelfstaand begrip.

Verondersteld wordt wel dat een burn-out kan ontstaan na een teveel aan stress op het werk en met name een risico is voor idealistisch ingestelde werknemers, aangezien de confrontatie met de werkelijkheid juist voor deze mensen vaak nogal tegenvalt.

Vaak wordt gesteld dat een burn-out niet verward dient te worden met overspannenheid of een depressie. Ze zouden alleen min of meer dezelfde symptomen hebben, maar (vaak) een andere oorzaak hebben en zouden dientengevolge ook anders behandeld dienen te worden.

Ook deze opvatting staat tegenwoordig onder druk: de verschillen tussen deze psychische problemen lijken aanzienlijk kleiner dan de overeenkomsten. Dat betekent overigens ook dat de meerwaarde van het begrip 'burn-out' ten opzichte van deze andere concepten steeds meer betwijfeld wordt.

Niet alle beroepsbeoefenaars lijken een gelijke kans te hebben om opgebrand te raken. Traditioneel 'burn-out-gevoelige' beroepsgroepen zijn de gezondheidszorg (met name huisartsen en tandartsen) en het onderwijs. Vanwege het ontbreken van relevante vergelijkingsgegevens is het echter nauwelijks mogelijk om aan te geven of burn-out in deze groepen feitelijk ook vaker voorkomt dan in andere beroepsgroepen.

Hoewel er de laatste 10 à 15 jaar veel wetenschappelijk onderzoek is gedaan naar burn-out is er nog weinig bekend over de ware oorzaken ervan. Voor zover burn-out opgevat kan worden als een vorm van extreme vermoeidheid, lijkt een chronisch teveel aan inspanning - door, bijvoorbeeld, te hard werken - in combinatie met een tekort aan herstel een belangrijke risicofactor.

Daarnaast zijn persoonlijkheidstrekken als overdreven plichtsgetrouwheid, perfectionisme en werkverslaving relatief belangrijke risicofactoren. Deze zijn immers vaak weer oorzakelijke factoren voor hard werken. Overigens is het zeker niet zo dat iedereen die hard werkt een groot risico op burn-out loopt; de combinatie van hard werken, weinig herstel en het weinig plezier hebben in het werk lijkt daarentegen duidelijk risicovoller te zijn.

Niet uitgesloten mag worden, dat biochemische factoren van invloed zijn bij het ontstaan van burn-out. Met name stoornissen in de neurotransmitters - waarbij een verlaagd serotonineniveau een rol kan spelen - van de hersenen zijn mogelijk van belang. Het bewijs daarvoor is tot op heden echter allesbehalve overtuigend.

Burn-out wordt tegenwoordig succesvol behandeld door middel van kortdurende therapie bestaande uit een 12 à 15-tal wekelijkse sessies. In de meeste gevallen duurt iedere sessie maximaal anderhalf uur. De tijd tussen de sessies varieert van twee tot drie weken.

Tijdens die therapie wordt nagegaan welke factoren hebben bijgedragen aan het ontstaan van een burn-out; bijvoorbeeld het hebben van zogenaamde "disfunctionele gedachten" ("als ik niet hard werk vindt niemand me aardig/competent/krijg ik nooit een promotie/word ik ontslagen") wordt aangepakt.

Daarnaast worden risicofactoren op het werk geïnventariseerd. Bijvoorbeeld: te hard moeten werken, teveel overwerken, moeten werken in een onprettige werksfeer, enzovoort - en, waar mogelijk, aangepakt.

Bovendien wordt ernaar gestreefd om de cliënt zo snel mogelijk weer aan het werk te laten gaan, liefst al tijdens het behandelingsproces. Behandeling door de cliënt een aantal maanden thuis te laten zitten om 'weer bij te komen' blijkt in de praktijk uitermate ineffectief en leidde vaak tot volledige arbeidsongeschiktheid.  Bovendien is burn-out tegenwoordig overigens geen grond meer voor arbeidsongeschiktheid.

In de praktijk blijkt een burn-out vaak gevolgd te worden door een carrièreomslag. Anders gezegd: voor veel ex-cliënten blijkt hun burn-out reden te zijn te reflecteren op hetgeen ze écht willen. Vaak is dat iets anders dan de baan of beklede positie die ze voorheen hadden.

In sommige gevallen kan een andere voeding een gunstig effect kan hebben op de genezing van een burn-out, met name: veel fruit en groente eten en weinig suiker gebruiken.

Er zijn vele termen die betrekking hebben op verschijnselen zoals die hierboven beschreven worden: naast burn-out, surmenage, overspannen, chronische vermoeidheid, M.E., en depressie.

Bijvoorbeeld: Chronisch vermoeidheids syndroom (C.V.S.), ook wel Myalgische Encefalitis, afgekort M.E. genoemd, onderscheidt zich van burn-out doordat niet noodzakelijkerwijs een relatie met het werkstress gelegd wordt. Veel mensen met chronische vermoeidheid gaan ervan uit dat de klachten te maken hebben met een ziekte, bijvoorbeeld een virusinfectie.

Nota: We zijn volop onze Encyclopedia Spiritualia aan het aanvullen... Heb je ooit ervaringen met Burn-outtherapie opgedaan, of zelf last gehad van burn-out ? Of, weet je er iets meer over te schrijven? Laat het ons weten via 'Mijn Commentaar' hier onderaan.

Interessante, reclameloze bijdragen, met een meerwaarde voor onze lezers, komen in onze rubriek Encyclopedia Spiritualia terecht, waarvan hier de link!

 

Commentaar


katootje Gepost op: 17/06/2012 16:32:27
katootje

Frappant is dat burn-out vaak samengaat met een beroep waarin weinig tot geen erkenning wordt gegeven, hetzij persoonlijk, hetzij maatschappelijk. Er heerst een grote vanzelfsprekendheid over wat, wanneer en hoelang de persoon in kwestie presteert. Goede resultaten zijn 'zoals verwacht' en dus vanzelfsprekend, minder goede worden grondig geëvalueerd.

Vaak zijn  begin- en einduren van het beroep niet duidelijk bepaald, en zelfs als dat wel zo is, wordt 'overwerk' niet als dusdang gezien (persoonlijke erkenning), laat staan betaald (maatschappelijke erkenning). Er is ook weinig ruimte voor zelfzorg, mechanismes zoals intervisie of supervisie zijn onbestaande.

Zowel in de medische als in de onderwijssector is het bovenstaande zeker van toepassing.

Als psychotherapeut is het mijn persoonlijke overtuiging dat moest aan het bovenstaande meer concrete zorg besteed worden, één van de  potentiële voedingsbodems voor burn-out (zie eerste alinea), behoorlijk zou afnemen.


Gepost op: 18/06/2012 15:10:21

Nog niet zo heel lang geleden moesten mensen werken vanaf dat het licht werd tot het donker was, zes dagen op zeven en zonder verlofdagen en onder omstandigheden waarvoor wij nu zouden bedanken.

Dan is er nog kinderarbeid, iets dat ook nog niet zo heel lang geleden in onze contreien welig tierde en in sommige landen nog schering en inslag is.

Voor zover ik weet was er in die tijden geen sprake van ‘burn-out’ en heb ik nog niet van ‘burn-out’ bij kinderen die kinderarbeid verrichten, iets gelezen of gehoord. Veel kan natuurlijk worden toege-schreven aan het feit dat er geen betaald ziekenverlof bestond en het doorgaan was of sterven van de honger en omdat er in die landen geen onderzoek bestaat naar de gevolgen van deze onverkwik-kelijke toestanden. Toch blijft het een tot nadenken stemmend fenomeen dat er bijvoorbeeld in de arme, en dikwijls door geweld geteisterde, Afrikaanse landen nauwelijks sprake is van die ziekte-symptomen waar het rijke Westen ‘rijk’ aan is. Daarom is de genoemde verklaring verre van toe-rijkend.

Een verzorgingsmaatschappij zoals wij die de dag van vandaag kennen, schept dus talloze ziekte-beelden die daarvoor niet bestonden. In arme landen leeft een mens meer in zijn essentie dan in een rijk land waar de mens voornamelijk in zijn persoonlijkheid leeft.

En het is deze laatste die zich gretig vasthoudt aan vele ziektebeelden die door de psychiatrie worden opgeroepen. Vele moderne ziekteverschijnselen vinden hun oorsprong in luxeproblemen en in het klimaat dat – gesteund door zogenaamde psychiatrische ‘kennis’ met betrekking tot de mens – deze ziekteverschijnselen rechtvaardigt. De persoonlijkheid bestaat meestal uit irreële angsten die niet als dusdanig worden herkend en doorgegeven via opvoeding en cultuur. Heel diep in zichzelf weet de mens dat de persoonlijkheid niet echt is en het lichaam vergankelijk, maar daar hij niets in de plaats kan stellen ontstaat er doodsangst voor iets dat - respectievelijk – ‘nooit werkelijk heeft geleefd’ en wat ‘een instrument voor bepaalde kosmische functies’ is. Dit schept vele nare gevolgen en ziekte-verschijnselen omdat de persoonlijkheid ziekten schept naar haar beeld en gelijkenis.           

In feite zijn vele van deze ziektebeelden e.a. maatschappelijke ontsporingen het gevolg van het feit dat de mens niet meer in contact staat met zijn essentie en dus, in plaats van in de waarheid met betrekking tot zijn ware zelf, in de leugen van de persoonlijkheid vertoeft. En de persoonlijkheid heeft geen inzicht in zichzelf omdat zij een product is van onze opvoeding en cultuur die dus bepalen wat wel en wat geen inzicht is. En als je dan nog ‘Begrijpt’, zoals Gurdjieff schrijft, ‘dat de persoonlijkheid alleen ziet wat ze wil zien en wat geen inbreuk op haar leven maakt en dus nooit iets ‘ziet’ waar ze niet van houdt’, dan komen we al wat dichter bij de waarheid met betrekking tot de oorzaak van vele moderne ziektebeelden. Met andere woorden - en hoe absurd dit ook mag klinken: “De mens houdt van vele van zijn ziekten. Ze rechtvaardigen zijn denken met betrekking tot zijn ziekte. Ze houden de valse persoonlijkheid in stand.”

Ook moeten we beseffen dat ook de psychiaters overwegend in ‘hun’ persoonlijkheid zitten en hun vak vanuit deze optiek beoefenen èn dat de persoonlijkheid niet kan ‘zien’, maar iets is dat gezien wordt - tenminste als er geen sprake is van identificatie met de persoonlijkheid.

Zolang je niet ziet dat je uit twee wezens bestaat, kun je ook niet begrijpen wat Jezus bedoelt met zijn uitspraak ‘dat je geen twee meesters kunt dienen’ en zul je ook niet begrijpen waarom Jezus mensen kon genezen. Het ene wezen leidt tot healing (heel worden of ‘ge-zond’), het andere tot verdeeld-heid en diverse ziektebeelden, zoals ‘burn-out’.                                   

Reageer


Opgelet: momenteel ben je niet ingelogd. Om onder jouw eigen naam te posten kun je hier inloggen.

Mijn naam:    
Mijn e-mail adres:    
Mijn commentaar:
Verificatie:
Typ de code hierboven in:
 


School voor ontwikkeling van De Innerlijke Mens


Adverteer op Spiritualia
Adverteren
Zoek&Vind
Meer
Spiritualia
Contact
Copyright © 2008-2019 Spiritualia. Alle rechten voorbehouden. | Privacy Statement | Gedragscode | Algemene Voorwaarden | Auteursrecht