ProfielWie ben ikMijn interessesMijn poëzieBerichtenVriendenBeheer

Alchemie

Alchemie is een oude natuurfilosofie, die voorkomt in verschillende culturen. Zo waren er alchemisten in het Oude Egypte, in het China van Lao Tzu, in het Hellenistische Griekenland van Alexander de Grote en in de 10e eeuw in het Midden-Oosten. Deze alchemisten poogden goud en andere edele metalen te produceren en zochten naar de steen der wijzen maar er waren ook alchemisten die dit slechts beschouwden als een bijproduct van hun eigen innerlijke verandering.

Vooral sedert de Renaissance ontwikkelde de alchemie in Europa zich stilaan tot een meer filosofische en spirituele discipline. Vanaf de 17e eeuw werd het geleidelijk vervangen door moderne scheikunde en farmacologie.

De huidige inzichten in elementen tonen aan dat het onmogelijk is andere metalen langs chemische weg in goud om te zetten. In 1980 slaagde de Amerikaanse atoomfysicus Glenn Seaborg er wel in door middel van kernreacties, maar zijn methode was veel te kostbaar om op grote schaal goud te produceren uit andere elementen.

Alchemistische auteurs gebruikten een soort geheimtaal met symbolen grotendeels ontleend aan de astrologie, zodat alleen 'ingewijden' toegang hadden tot de veronderstelde wijsheid van de alchemie. Tot aan Paracelsus was het voornaamste doel van de alchemisten het vervaardigen van de steen der wijzen teneinde de nodige kennis op te doen om het levenselixir te kunnen aanmaken.

In wezen zijn er zelfs heden te dage zeer weinig mensen die de ware alchemie begrijpen en het nog veel té letterlijk opvatten. Toen men indertijd sprak om lood in goud te veranderen, had men het natuurlijk niet over metalen, maar wel over een innerlijke alchemie. Indien je goud in jezelf wil vinden, moet je – net zoals in het echt – doorheen een hoop afval, gruis, stenen, enzovoorts, gaan om het lood te vinden die je – ook weeral via innerlijke alchemie – omzet in goud. Aardemensen worden, met behulp van de innerlijke planeten in onszelf, Zonmensen. 'Zo Boven, Zo Beneden,’ is hierbij de hoofdmotto.

Anders gezegd: indien men in staat is om ‘goud’ in zichzelf te vinden, leeft men oneindig veel langer dan de gewone sterfelijke mens, die uit stof is gemaakt en enkel en alleen tot dat stof kan wederkeren. Maar nogmaals: tussen al dat stof is ‘lood’ aanwezig, dat tot goud kan worden omgevormd. Op dat moment heeft men dan ook het levenselixir in zichzelf aangemaakt.

Alchemie bestrijkt diverse filosofische tradities, verspreid over ongeveer vier millennia en drie continenten. Men kan tenminste drie grote tradities onderscheiden die grotendeels onafhankelijk van elkaar ontstonden, zijnde: de Chinese alchemie, de Indiase alchemie en de westerse alchemie, maar allen hadden oorspronkelijk ‘Verlichting’ als einddoel: men wordt de drager van het Licht.

De westerse alchemie ontstond rond de Middellandse Zee, waarbij in de loop van enkele duizenden jaren haar centrum verschoof vanuit het Oude Egypte naar de Grieks-Romeinse wereld en via islamitische beoefenaars ten slotte het middeleeuwse Europa bereikte. Chinese alchemie was nauw verbonden met het taoïsme en de Indiase alchemie met de dharma religies, terwijl westerse alchemie haar eigen filosofische systeem ontwikkelde onder invloed van diverse westerse religies.

De Zwitserse arts en psycholoog Carl Gustav Jung (1875–1961) schreef een aantal boeken, waarin hij een vergelijking trok tussen de symboliek van de alchemie en de archetypische voorstellingen die hij waarnam bij zijn studie van in alle culturen en tijden voorkomende symbolen in bijvoorbeeld dromen en kunstuitingen.

De alchemie beschreef volgens hem processen die symbolische uitbeeldingen waren van het proces van individuatie. Hij vergeleek het werk van de alchemisten met een soort studieboek van het collectief onbewuste. Wat voor soort goud het ook was waar de alchemisten naar op zoek waren geweest, zo dacht hij, ze hadden in feite door hun werk het onbewuste ontdekt. De sterke beelden van alchemistische taferelen (bijvoorbeeld: koning en koningin in seksuele gemeenschap, een liggende man uit wiens lichaam op de plaats van de penis een boom groeit, man en vrouw die versmelten tot een hermafrodiet) waren volgens hem duidelijk bedoeld om over te mediteren als verschillende fasen van ons bewustzijn.

Onder invloed van het onderzoek dat Jung deed over alchemie gingen psychologen de alchemistische processen ook interpreteren als projecties van onbewuste psychische processen. Hierbij werd de groei beschreven die de ziel of de psyche doormaakt om één te worden, een volledig mens-met-een-hoofdletter, die zich dan ook als een volwaardige mens gedraagt en het instinctieve dierlijke in zichzelf is ontstegen.

Volgens deze visie zou de steen der wijzen deze volgroeide en volmaakte mens zelf zijn. Als eerste logische stap was de afbraak van het ego nodig.

Soms wordt het alchemistisch zuiveringsproces niet in 12 maar in 7 stappen beschreven. Elk van deze stappen of fasen in het proces kan in verband worden gebracht met zowel een beschrijving uit de Smaragden Tafel als met een fase van het groeiproces van de alchemist zelf:

1. Calcinatie (tot kalk branden of oxidatie)
2. Dissolutie (oplossen)
3. Separatie (scheiden)
4. Conjunctie (samenvoegen)
5. Fermentatie (Vergisting)
6. Distillatie (reiniging door verdamping)
7. Coagulatie (stolling)


Dezelfde termen duiden tegenwoordig - verkeerdelijk  - chemische methoden aan - maar, de termen zélf zijn juist.

Bij de eerste stap, calcinatie, wordt de materie verbrand. Dit werd dan ook later in dieptepsychologische termen even verkeerdelijk geïnterpreteerd als ‘het verbranden van het ego’. Al hetgeen nu volgt, werd uit Wikipedia overgenomen, en is dus voor 50% totaal verkeerd. Tracht dus voor jezelf het ‘goud’ van het stof in jezelf te scheiden.

Met het ego bedoelt men hier het dagelijkse masker dat iemand draagt, het zich zorgen maken over het uiterlijk en over wat anderen zeggen. De scheikundige kant hiervan is het verbranden van de te zuiveren substantie (meestal een plant). Op de Smaragden Tafel is dit gelijk aan zin 9: Zijn vader is de Zon.

Bij de tweede stap, dissolutie, worden de restanten van het ego opgelost. De restanten bestaan uit de mannelijke (verstand) en vrouwelijke (gevoel) kanten (of yin en yang, of hoe het ook wordt genoemd, maar zijn nog sterk vervuild met de resten van het ego. Ook in de scheikunde is dit het oplossen van de resten (as) in een oplosmiddel. Zin 10 van de Smaragden Tafel verwijst hiernaar: Zijn moeder is de Maan.

Bij de derde stap, separatie, worden de restanten van elkaar gescheiden, het mannelijke van het vrouwelijke. De rest wordt weggegooid (de resten van het ego). In de scheikunde staat dit gelijk aan bijvoorbeeld extractie of chromatografie. De wind draagt het in zijn buik zegt de Smaragden Tafel (zin 11).

Bij de vierde stap, conjunctie, verkrijgt de alchemist de 'kleine steen' (der wijzen). Het is de eerste hereniging van de twee delen (verstand en gevoel). De alchemisten noemden dit ook wel huwelijk van de koning en de koningin. Bij het bereiken van deze stap ontstaat een soort innerlijke rust; de dualiteit is opgeheven zonder tussenkomst van een ego. De voedster ervan is de aarde (zin 12), staat er in de Smaragden Tafel. Dit is slechts het begin. Het 'koninklijk kind' moet met beide benen op de grond blijven staan en het doel voor ogen houden.

De vijfde stap, fermentatie ofwel gisting, is scheikundig gezien een omzetting. De bij stap vier verkregen stof moet eerst rotten en dan gisten om een nieuw soort verbinding te krijgen. De oude alchemisten voegden bij het rottingsproces vaak mest toe om het te versnellen. Na de rotting begon de werkelijke gisting, dat (meestal) resulteerde in een geelachtige stof.

De zesde stap is distillatie. Scheikundig is dit het laten koken en condenseren van de bij stap vijf verkregen stof, om een hogere concentratie en zuiverheid te verkrijgen. Als je te werk gaat met groot vernuft, stijgt deze kracht van de aarde op naar de hemel (=verdampen), en daalt weer af naar de aarde (=condenseren) en ontvangt energie van de hogere en de lagere (regionen). zegt de Smaragden tafel hierover (zinnen 20 en 21). Praktisch laat de adept ook hier het wereldlijke leven los.

De zevende en laatste stap, coagulatie, is het ultieme samengaan van de gezuiverde delen van het zelf. Beneden zoals boven, en boven zoals beneden staat er in de Smaragden tafel. Geest en lichaam worden één. De adept is verlicht.


Organisaties gespecialiseerd in alchemie


  • Vind nog meer organisaties gespecialiseerd in alchemie op Zoek&Vind.
  • Jouw organisatie er nog niet tussen? Voeg ze toe op Zoek&Vind!

Boeken over alchemie


De psychologie van acupunctuur
De psychologie van acupunctuur
Arno Roelofs
10/10
Jouw levenswerk
Jouw levenswerk
Thomas Moore
10/10
Adverteren
Zoek&Vind
Meer
Spiritualia
Contact
Copyright © 2008-2017 Spiritualia. Alle rechten voorbehouden. | Privacy Statement | Gedragscode | Algemene Voorwaarden | Auteursrecht