|
|
|
|
|
|
|
Auteur
Angelus
Geplaatst op
donderdag 10 mei 2007 23:24
|
|
|
|
|
|
|
In 'De Tijd' van deze week konden we lezen dat er zich een supernova heeft voorgedaan. Ondanks het feit dat het fenomeen zich niet onlangs heeft voorgedaan, maar in september van vorig jaar, is het toch nog altijd een vermeldenswaardig nieuwsbericht.
Weet, dat een supernova een ster is die op een meest spectaculaire wijze explodeert, en dit met een kracht van honderden miljoenen zonnen. Weet ook, dat onze zon een diameter heeft van 1.392.000 kilometer. Als je dat vergelijkt met de doorsnede van onze aarde, namelijk 12 756 km over de evenaar, hebben we met een enorme grote zon te doen. De geëxplodeerde ster waarover we spreken heeft, naar schatting, 100 tot 200 maal de omvang van onze zon; een afmeting, die we moeilijk met ons denken kunnen bevatten. Dit betekent, dat deze explosie minstens 100 maal energetischer was dan een typische supernova-explosie.
Een ster, die meer en meer uitzet, bezwijkt onder haar eigen gewicht, en explodeert. Een typische supernova bereikt zijn hoogtepunt in een paar dagen tot enkele weken alvorens het explodeert en enkele maanden later zie je er niets meer van: het licht deint uit tot volledige duisternis om te eindigen in een zwart gat - of, in een neutronenster.
De supernova waarover we het nu hebben, en de naam SN2006gy draagt, had 70 dagen nodig om tot volle helderheid te bereiken en bleef zo in volle helderheid schitteren voor een periode langer dan drie maanden. Nu, 9 maanden later geeft het nog licht af... om over de volgende maanden totaal te verdwijnen.
Door het feit dat deze ster zo enorm groot is, zal er in dit geval geen zwart gat overblijven: de ster zal in miljarden miljarden elektronenmicroscopisch kleine stukjes uiteengereten worden. Nathan Smith and David Pooley, beiden verbonden aan de Berkeley Universiteit in Texas, blijven de SN2006gy voortdurend in het oog houden.
De SN2006gy - bijgenaamd Bib Fortuna, naar een Star Wars figuur - is 240 miljoen lichtjaren van ons verwijderd. Enig idee wat dit betekent? Het betekent dat de explosie, niet in september 2006 - maar zo'n 240 miljoen lichtjaren geleden plaatsvond... Enig idee wat dat dan weeral wil zeggen?
Dit betekent dat wat we nu, vandaag de dag, door de Hubble ruimtetelescoop te zien krijgen 240 miljoen lichtjaren geleden is gebeurd... enkel en alleen als we aan de snelheid van het licht reizen. Met andere woorden: het licht van een explosie, die zich 240 miljoen jaren geleden heeft voorgedaan, is nog onderweg naar de aarde aan een snelheid van 300.000 km per seconde. Onvoorstelbaar!
Omdat de explosie van SN2006gy zo helder was, denken de astronomen dat in deze supernova alle materie van de ster is weggeslingerd in de explosie. En dat is nieuw.
"Deze explosie bestond tot nu toe alleen in theorie. En we denken dat de eerste sterren in het heelal zo zijn ontploft", legt een van de onderzoekers uit. "Dit kan een nieuwe les zijn in de evolutie van sterren."
Het kan bijvoorbeeld verklaren hoe de materie die nodig is om planeten -en onszelf - te vormen, verspreid is geraakt door de Melkweg.
Na de verrassing van SN2006gy zijn de astronomen ook een ster die iets dichter in de buurt staat scherp in de gaten gaan houden. Eta Carinae staat op 'slechts' 7500 lichtjaar en gedraagt zich net zo als SN2006gy voor de knal.
De ster kan dus elk moment een supernova worden, of pas over 50.000 jaar, niemand die het zeker weet. De explosie zal niet gevaarlijk zijn voor de aarde, maar wel een spectaculaire lichtshow geven. "Laten we er maar een oogje op houden voor het geval dat."
En nu dat we toch in de wereld van de astronomie zijn beland, hebben we voor jou een recent berichtje: op de website van NASA lezen we, dat op dinsdag 15 mei 19.00 uur onze tijd, een persconferentie wordt gehouden waarin zal worden aangekondigd dat ze het sterkste bewijs tot nu toe hebben gevonden voor het bestaan van donkere materie.
Dat bewijs is een spookachtige ring van donkere materie rondom de cluster van sterrenstelsels CL0024+17, vijf miljard lichtjaar verderop in het sterrenbeeld Vissen, zoals ontdekt met de Hubble ruimtetelescoop. De ontdekking zal in het tijdschrift 'Astrophysical Journal' van 15 mei worden gepubliceerd.
Reageer
Opgelet: momenteel ben je niet ingelogd. Om onder jouw eigen naam te posten kun je hier inloggen.